داده شود ، مقصود دين حق است . تفسير خلاصه آيات خداوند مىفرمايد : اى پيامبر ! به يادآور هنگامى كه ابراهيم را بر جايگاه خانه آگاه كرديم تا آن را بنا كند ، و هنگامى كه ابراهيم و اسماعيل خانه را بنا مىكردند و پروردگارشان را مىخواندند و مىگفتند : پروردگارا از ما بپذير ، و ما را تسليم خود قرار ده ، و از دودمان ما امتى تسليم خويش پديد آر ، و شيوهء عبادتمان را به ما نشان بده ، و خداى سبحان دعاى آنان را پذيرفت ، ابراهيم عليه السّلام در خواب ديد كه پسرش اسماعيل را در راه خدا قربانى مىكند . « 1 » اسماعيل در اين زمان به سن رشد كافى رسيده بود و با پدر در بناى خانه همكارى داشت ، ابراهيم عليه السّلام اسماعيل را از آنچه ديده بود آگاه كرد ، او گفت : پدر جان ! هر چه بدان مأمورى انجام ده كه به زودى - اگر خدا بخواهد - مرا از شكيبايان مىيابى ، پس هنگامى كه تسليم فرمان خدا شدند ، و ابراهيم فرزندش اسماعيل را بر زمين خوابانيد تا او را در راه خدا قربانى كند ، خداوند ندايش داد : اى ابراهيم ! آن خواب را به راستى رساندى ! چرا كه او شروع به ذبح كردن اسماعيل نمود ، و اين همان چيزى بود كه در خواب مشاهده مىكرد ، او در خواب نديده بود كه فرزند را ذبح كرده است ، و در همان حال بود كه خداوند در فداى اسماعيل قوچى را فراروى ابراهيم قرار داد كه در منى آن را قربانى كرد . خداى متعال ابراهيم را فرمان داد تا دعوت براى حج را اعلان دارد و به مردم خبر دهد كه به زودى پياده و سواره و از راههاى دور به حج خواهند آمد ، و خداوند اين خانه را براى مردم جايگاه امن و تحصيل ثواب قرار داده است . و فرمان داده تا مردم نمازگاه خود را از مقام ابراهيم برگيرند . خداى سبحان در آيات ديگر از ملّت و دين ابراهيم عليه السّلام خبر مىدهد و مىفرمايد : ابراهيم مسلمانى خالص و استوار بود ، او نه مشرك بود و نه يهودى و نه نصرانى - چنان كه برخى اهل كتاب پنداشته‌اند - خداوند ما را فرمان داده تا آيين ابراهيم عليه السّلام را پيروى نمائيم ،

--> ( 1 ) - آنچه پيامبر در خواب مىبيند نوعى از انواع وحى است .